Dolara İlişkin Beklentiler

Yurtdışı piyasalar tatilde. İçeride yılbaşı rehaveti var. Ama herkesin aklı dolarda. Acaba yeni yıldan itibaren ne olacak? Piyasa aktörlerinin önemli bir kısmı yükseliş olacağından emin. Yıl içinde 3,25 seviyelerini göreceği en çok dile getirilenler arasında. Daha üstünü söyleyenler de var...

Her ne kadar Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası faizleri değiştirmese de bu tahminler, Aksiyon Dergisi'nin 4 Ocak tarihli haberine göre; Amerikan Merkez Bankası Fed'in 0,25 baz puanlık faiz artışının piyasaları tetikleyeceği düşüncesine dayanıyor. Fed'in her faiz artışı, dolara geri dön çağrısı olarak yorumlanıyor. Doların patronunun bu yıl içinde faizleri birkaç kez daha artıracağı beklentisi var. Hâl böyle olunca Türkiye gibi yüklü döviz borcu olan ülkelerin ellerindeki doların uçup gitmesini önlemek için yapabilecekleri çok bir şey yok. Yani faiz artışı baskısı giderek artacak gibi görünüyor.

Diğer yandan Merkez Bankası'nın faiz artışına ne kadar direneceği meçhul. Üzerinde ağır bir siyasi baskı var. Faiz konusundaki duruşuna getirilen eleştiriler vatan hainliğine kadar vardı. Bu arada Fed'in ikinci hamlesinin mart ayı gibi geleceği konuşuluyor. Nisan ayında da başta Başkan Erdem Başçı olmak üzere para otoritesinin üst yönetici koltuklarında değişiklikler olacak. İşte, mevcut resim böyle. Doların 2016'daki yolculuğunda izleyeceği rotayı tahmin ederken bu resmi hatırlamakta fayda var.

Fed geçen yıl da belirleyiciydi

Doların geçen seneki seyri de önümüzdeki günlere ışık tutabilir. Netice itibarıyla 2015, Merkez Bankası yönetimi açısından benzer zorluklarla geçti: Bir yandan faiz artışına karşı siyasi baskı, diğer yandan Fed'in nakit akışını kesmesi sonrası faiz artışına geçiş süreci ile ilgili belirsizlik.

Amerikan para otoritesinin dolar ile ilgili atacağı adım (faiz artışı) yıl boyu, diğer para otoritelerinin başında Demokles'in kılıcı gibi sallandı durdu. Bu arada döviz kurundaki dalgalanmada etkili olan; Türkiye'nin başından geçen iki genel seçimi, istikrar endişelerini, Çin'in büyümesindeki yavaşlamayı da unutmamak lazım. Fed, Kasım 2014'te para musluğunu kapattı. O günden sonra piyasa aktörleri faiz artışına dikkat kesildi. Aradan 1 yıl geçtikten sonra bu kez Aralık 2015'in ortasında faizi artırdı. Para akışının kesildiği 2014 ile faiz artışının beklendiği 2015'teki dolar hareketi birbirinden farklı. Ocak 2014 ile Ocak 2015 arasında hafif dalgalansa da dolar aradan geçen 1 seneyi neredeyse başladığı yerde (2,30 TL seviyesi) kapatmış. Şubat 2015 itibarıyla ise yükseliş başlamış. Arada aşağı yönlü hareketler olsa bile genel eğilim yukarı yönlü seyretmiş. Tabloda çıktığı ve indiği tarihler örnek olarak var.